خواب زمستانی چیست؟ + بررسی در حیوانات و گیاهان (آموزش رایگان)

خواب زمستانی چیست؟ خواب زمستانی (Hibernation) به شرایطی گفته می شود که در طی آن میزان متابولیسم بدن حیوانات در حین زمستان کاهش می‎‌یابد. این مکانیسم به بسیاری از حیوانات مانند پروانه‌‌ها، خفاش‌ها و خرس‌ها، کمک می‌کند تا در شرایط دشواری مانند زمستان‌های بسیار سرد و تاریک زنده بمانند. به این ترتیب این حیوانات دیگر نیاز ندارند تا به دنبال غذا بگردند یا به مناطق گرم‌تر مهاجرت کنند. خواب زمستانی فرایندی بسیار پیچیده‌تر از آن است که تنها بگوییم حیوانات با شروع فصل سرما به خواب می‌روند و با مساعد شدن شرایط بیدار می‌شوند. حیوانات چطور به خواب زمستانی می‌روند؟ در طی خواب زمستانی متابولیسم بدن حیوان کاهش می‌یابد و دمای بدن نیز کاهش بسیار زیادی را تجربه می‌کند، برای مثال دمای بدن سنجاب‌های زمینی زمانی که به خواب زمستانی فرو می‌روند تا منفی دو درجه سانتی‌گراد کاهش می‌یابد. میزان تنفس و ضربان قلب حیوانی که به خواب زمستانی می‌رود نیز کمتر می‌شود. به عنوان مثال ضربان قلب خفاش‌ها از ۴۰۰ بار در دقیقه به تنها ۱۱ بار در دقیقه می‌رسد. حیوانات پیش از فصل سرما میزان تغذیه خود از منابع در دسترس را افزایش می‌دهند. بعضی از حیواناتی که به خواب زمستانی می‌روند پیش از شروع فصل سرما افزایش وزن دو برابری را تجربه می‌کنند. این حیوانات به ذخایر بدن خود نیاز دارند، زیرا در طول فصل سرما گاهی نیمی از وزن خود را از دست می‌دهند. بدن بعضی از حیوانات خون‌سرد مانند «قورباغه چوبی» نوعی ماده ضدیخ تولید می‌کند و به کمک این ماده از یخ زدن حیوان پیشگیری می‌کنند. بنابراین می‌توان گفت که گونه‌های مختلف روش‌های منحصربه‌فردی دارند که آن‌ها را برای مقابله با شرایط دشوار روزهای سرد سال آماده می‌کند. حیوانات در تمام طول مدت خواب زمستانی خواب هستند؟ بسیاری از ما فکر می‌کنیم که حیوانات با شروع پاییز به خواب می‌روند و با فرا رسیدن بهار و گرم‌تر شدن هوا از خواب بیدار می‌شوند. با وجود آن‌که این تفکر تا حد زیادی درست است، اما خواب زمستانی فرایندی پیچیده‌تر از آن دارد که بتوان آن را به این سادگی توصیف کرد. در حقیقت این مکانیسم را نمی‌توان با خوابیدن یکی دانست و خواب زمستانی «خواب» نیست، بلکه غیرفعال شدن بسیاری از فعالیت‌های بدن به منظور حفظ و نگه‌داری منابع برای مصارف بسیار ضروری‌تر است که باعث زنده ماندن جاندار در شرایط سخت سرما می‌شود. چه حیواناتی به خواب زمستانی می‌روند؟ همه حیوانات توانایی این را ندارند که به خواب زمستانی بروند و در اصل این مکانیسم مختص به گروه خاصی از حیوانات است که در ادامه آمده است: پستانداران کوچک موش خرمای زمینی موش زمستان‌خواب همستر جوجه‌تیغی خفاش بسیاری از حشرات بعضی از دوزیستان بعضی از خزندگان حیوانات در حین خواب زمستانی بیدار می‌شوند؟ با توجه به تغییرات فیزیولوژیکی که برای به خواب زمستانی رفتن در بدن حیوانات صورت می‌گیرند، به طور معمول هیچ حیوانی نمی‌تواند بیش از حدود ۳۰ روز به خواب رود. تناوب خواب زمستانی به طور منظم در بازه‌هایی که آن‌ها را «احساس سرحالی» می‌نامیم، شکسته می‌شود و اتفاقاتی که در ادامه نام می‌بریم در بدن جانور رخ می‌دهد. بدن جانور گرم می‌شود. حیوان از خواب بیدار می‌شود. جانور برای چند ساعت یا حتی در محیط اطراف حرکت می‌کند. رخوت تابستانی چیست؟ رخوت تابستانی مکانیسمی محافظتی در حیوانات ساکن بیابان‌ها و مناطق گرمسیری است. حیوانات مختلفی مانند مواردی که در ادامه معرفی خواهیم کرد از این فرایند استفاده می‌کنند تا بدن میزان زیادی آب از دست ندهد و انرژی خود را ذخیره کند. کرم‌ خاکی حلزون بندپایان خزندگان دوزیستان نهفتگی در گیاهان چیست؟ نهفتگی در گیاهان مشابه با خواب زمستانی در حیوانات است و حتی گاهی به اشتباه از اصطلاح به خواب زمستانه رفتن برای گیاهان استفاده می‌شود. نهفتگی پاسخ گیاهان به شرایط رشد نامناسب است. تعدادی از این شرایط نامطلوب عبارتند از: گرمای شدید خشکی دماهای پایین کمبود مواد مغذی گیاهان همیشه در معرض تنش‌های گوناگونی هستند که رشد و تکامل آن‌ها را در معرض خطر قرار می‌دهد.

فرادرس

لیلا به‌طلب