آمار حیاتی پیشرفته چیست؟ آمار حیاتی پیشرفته، شاخهای از علم آمار است که به تحلیل عمیقتر و پیچیدهتر دادههای مربوط به جمعیت، تولد، مرگ و میر، بیماریها و سایر رویدادهای حیاتی میپردازد. آمار حیاتی پیشرفته از تکنیکهای آماری پیشرفتهتری برای کشف الگوها، روابط و روندهای پیچیدهتر استفاده میکند. اهمیت آمار حیاتی پیشرفته چیست؟ امروزه در آگهیهای جذب دانشجو به عنوان محقق پسادکتری (پستداک) یا دانشجوی دکتری و ارشد، توانمندی در تجزیه دادهها و آشنایی با نرمافزارهای مربوط، مزیت محسوب شده و در رزومهها مورد توجه قرار میگیرد. گاهی اتفاق میافتد که دانشجویان تحصیلات تکمیلی، زمان زیادی را در لابراتوارها و آزمایشگاهها صرف انجام آزمایش و به دست آوردن نتایج میکنند؛ ولی در مرحله تجزیه دادهها متوجه میشوند که به علت عدم انتخاب درست طرح آماری، نتایج از اعتبار کافی برخوردار نیستند؛ یا اگر دانشجو دلیل انتخاب نوع طرح و تجزیه دادههای خود را نداند، نخواهد توانست از محک داوری مجلات معتبر علمی سربلند عبور کند یا در جلسه دفاع از پایاننامه یا رساله، به سوالات هیئت داوران در زمینه طرح آزمایش پاسخ بدهد. برای افرادی که میخواهند در آینده در مراکز علمی پژوهشی مرتبط با ژنتیک، بیوانفورماتیک، نوتریژنومیک، ژنومیک و علوم بینرشتهای کشاورزی و علوم زیستی فعالیت کنند، داشتن اطلاعات درباره مفاهیم اساسی طرح آزمایشات ضروری است. علاوه بر محققین رشته علوم دامی، در تعدادی از رشتهها از قبیل پزشکی، داروسازی، دامپزشکی، زیستشناسی و ... نیز از حیوانات به عنوان مدل برای آزمایش استفاده میکنند که ضروری است طرح آزمایشی معتبر برای آنان انتخاب شود. دانشجویانی که نیاز به انجام تحقیق دارند با یادگیری طرح آزمایشات و تجزیهوتحلیل آماری میتوانند طرح مناسب را پیدا کرده و با استفاده از حداقل تعداد حیوان نتایج قابل قبولی به دست آورند و همچنین، در هنگام مطالعه و بررسی مقالات علمی، از اصطلاحات مربوط به بخش تجزیهوتحلیل آماری در جهت تفهیم کامل مطلب بهره ببرند. دانشجویان دکتری و کارشناسی ارشد، با تکمیل دانش خویش در زمینه طرحهای آزمایشی، میتوانند بخش نهایی رساله و پایاننامه یعنی تجزیهوتحلیل دادهها را به طور مستقل انجام داده و نتایج را به صورت مستدل از لحاظ پارامترهای آماری ارائه کنند. در این فرادرس چه چیزی یاد میگیریم؟ ابتدا با مفاهیم مدل آماری و انواع آن آشنا میشویم. در ادامه، به مفاهیم متغیرهای تصادفی و ثابت میپردازیم؛ در گام بعدی، توزیعهای آماری از گسسته تا توزیعهای پیوسته مورد بررسی قرار میگیرند و در بخشهای بعدی، مباحث مربوط به طراحی آزمایش و طبقهبندی دادهها، آزمونهای فرض، تجزیهوتحلیل واریانس، آزمون برازش مدل و مدلهای رگرسیون، رگرسیونهای غیرخطی، ضرایب همبستگی و آزمون همبستگی، همبستگی رتبهای، طرحهای آزمایشی گردشی و مربع لاتین، اندازهگیریهای با تکرار و تجزیه کوواریانس را یاد میگیریم.
